W klastrach firmy organizują swój wspólny wysiłek badawczo-rozwojowy, szkoleniowy, podejmują też wspólne przedsięwzięcia natury infrastrukturalnej. Klastry nie są organizacjami przedstawicielskimi, nie służą lobbowaniu czy poprawie regulacji, tylko służą pomocą w organizowaniu współpracy przedsiębiorców z przedsiębiorcami i przedsiębiorców z nauką, a na koniec przedsiębiorców i świata nauki z regionalną administracją samorządową. Jest to ruch bardzo praktyczny, mocno oddolny, sieciowy i wiążący ze sobą firmy. A to oznacza, że jest skuteczny jeśli chodzi o rozwiązywanie wspólnych problemów.

Nasza reakcja na kryzys związany z Covid-19 byłą natychmiastowa. Zaczęło się od współpracy klastrów hiszpańskich, a ponieważ prezesem ECA jest Hiszpan, to bardzo szybko zamienił samopomoc w Hiszpanii na wspólną samopomoc z Francją i Włochami, bo na początku te trzy kraje miały największe problemy związane z Covid-19. Potem współpraca rozlała się po całej Europie. Proszę sobie wyobrazić, że ECA od początku marca codziennie prowadziła działania koordynacyjne służące poszukiwaniu potrzebujących i łączeniu ich z tymi którzy chcą pomóc. Takich sesji odbyło się ponad sto i zgromadziły one ponad 700 ekspertów i menadżerów oraz rzeszę ponad 4 tys. podmiotów uczestniczących w europejskiej wymianie.

Przy czym my też byliśmy mocno w to zaangażowani – kilka polskich klastrów zaprezentowało swoje możliwości oraz udzieliło konkretnego wsparcia w zwalczaniu Covid-19 partnerom z Europy Zachodniej. Na bazie tych doświadczeń zorganizowaliśmy też pomoc w Polsce. Bardzo mocno zaangażowały się klastry na Pomorzu, Podlasiu, w Małopolsce.

Od połowy kwietnia kwestie pomocowe płynnie zaczęły zamieniać się w  sprawy związane z wychodzeniem z kryzysu ekonomicznego. Nasze spotkania w coraz mniejszym stopniu dotyczyły drukowania medycznych elementów w technologii 3D, poszukiwania składników do produkcji masek i strojów ochronnych czy narzędzi do pobierania i badania próbek krwi, a w coraz większym stopniu pomocy dla zagrożonych branż.

Nasz potencjał i umiejętność radzenia sobie w sytuacji zagrożenia, a takim niewątpliwie jest pandemia koronawirusa, zostało dostrzeżone, czego efektem było pierwsze w historii spotkanie przedstawicieli europejskich klastrów z komisarzem Komisji Europejskiej Thierry Bretonem. To ważne spotkanie, szczególnie, że firmy działające w klastrach tworzą grupę 123 tys. przedsiębiorstw. Zatrudniają one łącznie prawie 20 proc. wszystkich pracowników w krajach UE. Płacą swoim pracownikom średnio o 13,5 proc. więcej niż średnia unijna, wzrost wynagrodzeń jest szybszy o 0,7 proc. rocznie, ilość innowacji jest w nich wyższa, a skala zaangażowania międzynarodowego przedsiębiorstw klastrowych przewyższa średnią unijną o aż 143 proc.!

Krzysztof Krystowski

wiceprezes European Clusters Alliance (Związku Klastrów Europejskich), prezes Związku Pracodawców Klastry Polskie i wiceprezydent Pracodawców RP.

Artykuł Wspólny wysiłek w walce z COVID-19 pochodzi z serwisu RAPORT CSR.

European Clusters Alliance, organizacja skupiająca klastry w całej Europie, której członkiem są również Klastry Polskie, już na początku epidemii COVID-19 zainicjowała utworzenie grupy ekspertów wysokiego szczebla, w skład której wchodzą klastry, uczelnie wyższe, przedsiębiorstwa i podmioty gospodarki społecznej. Powstała grupa stanowi funkcjonalną, efektywną platformę wymiany wiedzy, doświadczeń oraz informacji w zakresie walki z pandemią koronawirusa oraz towarzyszącymi jej następstwami, wśród których najczęściej wymieniane są trudności z utrzymaniem łańcuchów dostaw, niemal całkowite zawieszenie funkcjonowania niektórych gałęzi gospodarki (np. branży lotniczej oraz turystycznej), a także potencjalny kryzys ogólnogospodarczy.

Zrzeszenie czołowych organizacji, firm oraz ekspertów z różnorodnych, częstokroć uzupełniających się, branż umożliwia płynne dostosowywanie udzielanego społeczeństwu wsparcia – od opieki analityczno-medycznej, poprzez opiniowanie planów antykryzysowych, aż po projekty ożywiające gospodarkę w okresie wychodzenia z zapaści spowodowanej koronawirusem.

W czasie największego apogeum epidemii członkowie Klastrów Polskich współpracowali m.in. zapewniając wsparcie finansowe i operacyjne dla firm zajmujących się importem i dystrybucją środków ochrony osobistej, pomagając członkom klastrów w skorzystaniu z pomocy rządu w ramach tarczy antykryzysowej czy też współpracując z Agencją Rozwoju Przemysłu SA – ARP tworząc bazę technologii, które były bezpośrednio związane z walką z wirusem COVID-19.

Poszczególni członkowie klastrów również mieli istotny wpływ w walkę z wirusem, realizując testy wirusologiczne (Warsaw Genomics z Mazowieckiego Klastra ICT) czy bezpłatnie udostępniając w internecie model przyłbicy do druku 3D (Avio Aero ze Śląskiego Klastra Lotniczego).

Gdy sytuacja epidemiologiczna w kraju znalazła się pod kontrolą i jednocześnie stało się jasne, jak silne piętno na gospodarce odciśnie kryzys koronawirusa, działania Klastrów Polskich zostały w dużej mierze przekierowane na opracowywanie strategii mających na celu minimalizację negatywnego wpływu pandemii na gospodarkę, zgodnie z inicjatywą European Alliance Against Coronavirus.

W ramach tych działań wspólnie prowadzono spotkania on-line i wideokonferencje. Jednym z głównych prelegentów konferencji „Analysis of Disruptions in the Aerospace & Defence Ecosystem”, dotyczącej sytuacji sektora lotniczego i aeronautycznego oraz rozwiązań ratunkowych dla branży, był Krzysztof Krystowski, prezes Związku Pracodawców Klastry Polskie. Jest on menedżerem z wieloletnim doświadczeniem w branży lotniczej i obronnej oraz jednym z pięciu oficjalnych reprezentantów European Aerospace Cluster Partnership (EACP).

W trakcie spotkania pomiędzy przedstawicielami European Clusters Alliance a komisarzem Komisji Europejskiej ds. rynku wewnętrznego, komisarz Thierry Breton zauważył, iż klastry są absolutnie niezbędne do przyspieszenia transformacji gospodarczej, która jest wprowadzana na naszym kontynencie, niezależnie od tego, gdzie w UE znajdują się przedsiębiorstwa. Wspólnie stwierdzono, że klastry odgrywają kluczową rolę w ożywieniu gospodarczym jednolitego rynku europejskiego. Komisja i klastry mogą wspólnie przenieść te koncepcje na grunt lokalny i czerpać korzyści z istoty klastrów: wspólnych działań, współpracy i silnego partnerstwa. Kluczową rolę w takim działaniu i ożywieniu gospodarki na terenie Polski pełnią Klastry Polskie, które w sytuacji kryzysowej efektywnie wykorzystały swoje zasoby oraz potencjał, skutecznie wspierając społeczeństwo naszego kraju w walce z koronawirusem.

Artykuł Klastry są receptą na kryzys pochodzi z serwisu RAPORT CSR.