Od meliny do galerii

Transformacja dworców jest jedną z najbardziej widocznych zmian ostatnich dwóch dekad. W latach dziewięćdziesiątych wiele z nich było przestrzeniami zdegradowanymi. Zniszczona infrastruktura, prowizoryczny handel i brak inwestycji sprawiły, że dworzec przestał być wizytówką miasta. Modernizacje rozpoczęte po wejściu Polski do Unii Europejskiej całkowicie zmieniły ten obraz. W wielu miastach dawne przestrzenie kolejowe zostały przebudowane od podstaw. Katowice, Poznań czy Kraków pokazują skalę tej przemiany. Dworzec z miejsca kojarzonego z chaosem i prowizorycznością zaczął przypominać reprezentacyjny fragment miejskiej infrastruktury. W pewnym sensie była to infrastrukturalna gentryfikacja: przestrzeń zdegradowana została zastąpiona nową, uporządkowaną i znacznie bardziej komercyjną.

Dworzec jako centrum handlowe

Najbardziej spektakularnym przykładem tej zmiany jest Kraków. Dziś wejście na stację Kraków Główny prowadzi przez Galerię Krakowską, a właściwy budynek obsługi pasażerów znajduje się częściowo pod ziemią. Podobną logikę przyjęto w Katowicach, gdzie dworzec kolejowy, centrum handlowe i dworzec autobusowy tworzą jeden zintegrowany kompleks. W takich projektach transport jest tylko jedną z funkcji większego przedsięwzięcia urbanistycznego. Handel i usługi stały się ważnym elementem finansowania infrastruktury. PKP zarabia nie tylko na przewozach, lecz także na wynajmie powierzchni. W efekcie dworzec przestaje być samodzielnym budynkiem transportowym. Coraz częściej jest fragmentem większego projektu komercyjnego, w którym podróżni stają się jednocześnie klientami.

Logika lotniska

Zmiana widać także w tym, kto zajmuje przestrzeń handlową nowych dworców. Obok sieci gastronomicznych i kawiarni pojawiają się operatorzy znani z lotnisk i innych przestrzeni travel retail. W Polsce szczególnie widoczne są dwie duże grupy: Baltona, należąca do państwowej Polskiej Grupy Lotniczej, oraz międzynarodowy koncern Lagardère Travel Retail. Ich obecność nie jest przypadkowa. Dworce zaczynają funkcjonować według logiki bardzo podobnej do terminali lotniczych: jako przestrzenie tranzytu, w których podróżny jest przede wszystkim klientem. W tym sensie coraz bardziej przypominają „niemiejsca” opisane przez Marca Augé – przestrzenie przejścia, w których ludzie pojawiają się tylko na chwilę, między jednym punktem podróży a drugim. Jeśli ten proces będzie postępował dalej, można zadać prowokacyjne pytanie: czy kiedyś dworce kolejowe staną się takimi samymi strefami tranzytowymi jak lotniska – niemal odrębnymi od miasta, podporządkowanymi logice podróży i konsumpcji?

Miasto w ruchu

Dworce zawsze były miejscami szczególnymi. To tam spotykały się różne rytmy miasta: codzienna mobilność mieszkańców, dalekie podróże i handel. Dzisiejsza transformacja pokazuje jednak coś więcej. Współczesny dworzec staje się hybrydą infrastruktury transportowej i przestrzeni komercyjnej. Podróżny nie jest już tylko pasażerem – jest także klientem, który po drodze kupuje kawę, gazetę albo kolację. Kolej zmienia więc nie tylko sposób przemieszczania się, ale także architekturę codziennego życia. Dworzec, który kiedyś był jedynie początkiem podróży, coraz częściej staje się jednym z najbardziej intensywnych fragmentów miejskiej przestrzeni.

Artykuł Dworce przestają być dworcami pochodzi z serwisu RAPORT CSR.

Nostalgia jako element oferty

Na pierwszy rzut oka „Nieśpieszny” przypomina wydarzenie skierowane głównie do miłośników kolei. Historyczne wagony z oliwkowym malowaniem, klasyczne lokomotywy, menu inspirowane dawnym WARS-em czy nazwy pociągów nawiązujące do tradycyjnych relacji mają przywoływać atmosferę podróży sprzed kilku dekad. Jednak sposób, w jaki PKP Intercity buduje wokół projektu całą oprawę – osobną kategorię handlową, regularne weekendowe kursy i rozkład obejmujący różne regiony kraju – pokazuje, że nie chodzi wyłącznie o okazjonalny przejazd. Nostalgia została tu potraktowana jak pełnoprawny produkt transportowy, który ma funkcjonować obok szybkich i nowoczesnych połączeń.

Dziedzictwo jako efekt modernizacji

Paradoks polega na tym, że podobne projekty pojawiają się zwykle dopiero wtedy, gdy kolej jest już głęboko zmodernizowana. PKP Intercity w ostatnich latach wymienia lokomotywy, remontuje setki wagonów i rozbudowuje własne zaplecza techniczne. W takiej sytuacji część starszego taboru przestaje być problemem operacyjnym, a zaczyna być zasobem historycznym. „Nieśpieszny” jest więc w pewnym sensie produktem ubocznym modernizacji. Gdy przewoźnik może pozwolić sobie na szybkie pociągi i nowoczesną flotę, pojawia się przestrzeń, by świadomie zachować kilka starszych pojazdów i nadać im nowe znaczenie. W wielu krajach Europy takie działania są czymś oczywistym. Polska kolej dopiero zaczyna wchodzić w tę logikę.

Podróż jako doświadczenie

Współczesny transport opisywany jest zwykle językiem prędkości, czasu przejazdu i efektywności. W tym sensie „Nieśpieszny” proponuje inną opowieść o podróżowaniu. Pasażerowie mają w nim znaleźć nie tylko środek transportu, lecz także doświadczenie – kontakt z materialną historią kolei, z jej zapachami, dźwiękami i rytmem sprzed epoki klimatyzowanych wagonów i ekranów informacyjnych. Nie chodzi tu o powrót do przeszłości ani o konkurencję z nowoczesnymi pociągami. Raczej o przypomnienie, że kolej zawsze była czymś więcej niż logistyką przemieszczania ludzi między miastami. Była także elementem kultury codzienności i wspólnego doświadczenia podróży.

Historia jako zasób

Najciekawsze w projekcie „Nieśpieszny” nie jest więc to, czy w wagonie barowym pojawi się bigos albo śledzik. Ważniejsze jest to, że państwowy przewoźnik zaczyna traktować własną historię jako zasób, a nie tylko muzealną ciekawostkę. Dojrzała infrastruktura nie musi wybierać między nowoczesnością a pamięcią. Może jednocześnie przyspieszać podróż i przypominać, skąd wzięła się droga, którą dziś jedziemy.

Artykuł Nieśpieszny powrót do historii pochodzi z serwisu RAPORT CSR.

W całej Polsce tego dnia odbywa się największa w Polsce zbiórka publiczna. Około 120 tysięcy wolontariuszy w prawie 1700 sztabach zbiera pieniądze do tradycyjnych tekturowych puszek, a w Internecie odbywają się setki internetowych zbiórek i aukcji na naszą rzecz. WOŚP zbiera nie tylko w Polsce, ale także na całym świecie.

O godzinie 20:00 w finałową niedzielę WOŚP zaprasza wszystkich do udziału w happeningu pt. „Światełko do Nieba”.

Finałowi towarzyszy m.in. Licytacja Najbardziej Hojnych Darczyńców, w której do zdobycia są Złote Serduszka wykonane ze złota, jakie trafiło do puszek wolontariuszy w trakcie poprzednich Finałów, oraz Złote Karty wyprodukowane dla Fundacji WOŚP przez firmę PLAY. Kulminacyjny moment, czyli finałowe starcie o Kartę i Serduszko z numerami 1, to stały element transmisji telewizyjnej. 

W ciągu 33 Finałów WOŚP zebrała blisko 2,6 miliarda złotych i kupiła blisko 81 tysięcy urządzeń.

Tu można wpłacać pieniądze na WOŚP.

Artykuł Finał WOŚP znów gra. Kto się „rzuci” na Złote Serduszka? pochodzi z serwisu RAPORT CSR.

„Sekrety Życia” to mistrzowski koncert, który traktuje poezję na poważnie, ale bez zbędnego patosu i manieryzmu. W spektakularnym, muzycznym widowisku poemat „Sekrety Życia”, wzbogacony o muzyczne wykonanie i filmowe ilustracje, wybrzmiewa w zaskakujący sposób, uwypuklający treść treść zawartą w utworze Juliusza Erazma Bolka.

Poemat „Sekrety Życia. Kalendarz poetycki” został oparty na unikalnym koncepcie. Juliusz Erazm Bolek pisząc ten utwór, podzielił Zycie człowieka na 12 etapów, od narodzin do śmierci, następnie przypisał je kolejnym miesiącom roku od stycznia do grudnie, gdzie pierwszy miesiąc to przyjście na świat, a ostatni, to odejście. Poszczególne części poematu w metaforyczny sposób odnoszą się do zmieniających się aury. Poszczególne rozdziały charakteryzują się zmieniającym się rytmem, odpowiadającym rozwój i przemijanie człowieka. Niezależnie od opisywanego przez Juliusza Erazma Bolka etapie życia, autor cały czas z wiara i przekonaniem dokonuje optymistycznej afirmacji życia. Właśnie ta wymowa, połączona z kunsztem literackim, stanowią o ewenemencie poematu „Sekrety Życia. Kalendarz poetycki”, zapewniając mu stałą popularności wśród publiczności i artystów od ćwierć wieku.

Poemat „Sekrety Życia. Kalendarz poetycki”, który na pisał Juliusz Erazm Bolek to poezja o uniwersalnym przesłaniu, zrozumiałem na całym świecie, stworzona indywidualnym, bardzo osobistym nerwem. Słowa poety ożywają w melorecytacji Aldony Jacórzyńskiej, stypendystki Funduszu Promocji Twórczości ZAiKS, której głos prowadzi publiczność przez poetycki świat emocji i poszukiwania odpowiedzi na sens ludzkiej egzystencji i jej celowość. Muzyczną przestrzeń — subtelną, momentami hipnotyczną — tworzy Anna Sash Jędrzejewska (muzyka, fortepian). Całość dopełnia opieka artystyczna Małgorzaty Szyszki, a integralną częścią wydarzenia są videoarty Anny Sash Jędrzejewskiej i Małgorzaty Szyszki pt. „Sekrety życia. Kalendarz poetycki” — obrazy, które prowadzą dialog z poezją Juliusza Erazma Bolka i publicznością. Nagrania i mastering: Rafał Smoliński. To koncert dla tych, którzy lubią, gdy poezja wychodzi z książki, muzyka oddycha razem ze słowem, a obraz nie jest tłem, tylko partnerem. Bez szkolnej nudy. Bez patosu. Z uważnością i emocją, która zostaje na dłużej.

„Sekrety Życia” to koncert dla tych, którzy lubią, gdy poezja wychodzi z książki, muzyka oddycha razem ze słowem, a obraz nie jest tłem, tylko partnerem. Bez szkolnej nudy. Bez patosu. Z uważnością i emocją, która zostaje na dłużej.” – Twierdzą Aldona twórcy wydarzenia.

Światowa prapremiera koncertu „Sekrety Życia” odbędzie się w czwartek 22 stycznia 2026 roku o godz. 19.00 w PanDymińska, przy ul. Dymińskiej 10 w Warszawie. W wydarzeniu występują: Aldona Jacórzyńska (śpiew) I Anna Sahs Jędrzejewska (muzyka), Małgorzata Szyszka (opieka artystyczna), Rafał Smoliński (nagrania i mastering). Organizatorem jest: Stowarzyszenie „Grupa Przedsięwzięć Teatralno-Medialnych”. Finansowanie: Fundusz Wspierania Twórczości ZAIKS.

Juliusz Erazm Bolek, którzy w 2010 roku został wyróżniony nagrodą Światowego Dnia Poezji ustanowionego przez UNESCO, poemat „Sekrety Życia. Kalendarz poetycki” napisał 30 lat temu. 25 lat temu w Teatrze Małym w Warszawa odbyła się bezprecedensowa premiera publikacji tego utworu, w formie widowiska typy „dźwięk światło”, w którym poezja została wyświetlona na scenie przy pomocy laserów, a wydarzenie prowadził Mariusz Szczygieł. Poemat „Sekrety Życia. Kalendarz poetycki” recytowali wyśmienici aktorzy, tacy jak: Krzysztof Kolberger, Anna Samusionek, Maciej Rajzacher, Maria Gładkowska, Andrzej Ferenc czy Wojciech Siemion. Utwór ilustrowali m. in.: Joanna Czernicka, Luiza Kwiatkowska, Aneta Socha i Franciszek Maśluszczak. Do tej pory muzycznie fragmenty poematu „Sekrety Życia”, wykorzystał bard Wojtek Gęsicki, w swojej piosence „Styczeń, Lipiec, Grudzień”.

Kalendarz „Sekrety Życia” był demonstrowany na Vidicalu Międzynarodowym Konkursie Kalendarzy i Kart Świąteczno-Noworocznych. Książka zawierająca poemat ustanowiła rekord Guinnessa, w kategorii największy tom wierszy. Wydawnictwo, ze względu na swoje walory artystyczne i poligraficzne trafiło do zasobów Muzeum Książki Artystycznej w Łodzi. W 2004 roku poemat „Sekrety Życia. Kalendarz poetycki” został wydany w wersji miniaturowej, tzw. boodybooku – formie opatentowanej przez poetę, która pozwala książkę powiesić na szyi. To wydawnictwo zostało opatrzone zwrotem „na szczęście” aby spełniać formę amuletu. Od stycznia do kwietnia 2010 roku poemat poemat „Sekrety Życia. Kalendarz poetycki”, na planszach wykonanych techniką druku lentykularnego, był prezentowany na placu Bankowym Warszawie, gdzie według obliczeń organizatorów, zobaczyło go 200.000 widzów.

Poemat „Sekrety Życia. Kalendarz poetycki” został włączony do projektu translatorskiego „Pokonać wieżę Babel”, w efekcie do tej pory został przetłumaczony na 35 języków. Łączny nakład wszystkich wersji poematu osiągnął nakład 50.000 egzemplarzy, co dla poezji współczesnej, która nie znajduje się w kanonie lektur szkolnych jest ewenementem. W 2022 roku Juliusz Erazm Bolek otrzymał nagrodę „Optymista Roku” za emanację optymizmem m. in. w kultowym poemacie „Sekrety Życia. Kalendarz Poetycki.

Aldona Jacórzyńska – wokalistka i aktorka, specjalizująca się w interpretacji słowa i piosence literackiej. Jest absolwentką Szkoły Muzycznej II stopnia im. Fryderyka Chopina przy ul. Bednarskiej w Warszawie (Wydział Wokalno-Aktorski) oraz Studium Wokalno-Aktorskiego Akademii Teatralnej im. A. Zelwerowicza. Autorka i wykonawczyni licznych recitali oraz projektów muzyczno-teatralnych. Realizuje autorskie programy oparte na poezji, songu i literaturze, współpracując z kompozytorami i reżyserami. Stypendystka Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego — autorka albumu „TuiTam”. Jej twórczość cechuje uważna praca z tekstem, precyzja interpretacji i sceniczna prawda.

Anna Jędrzejewska – Kompozytorka, artystka audio-wizualna i montażystka. Jest absolwentką Akademii Muzycznej w Krakowie (kompozycja w klasie Bogusława Schaeffera) oraz Akademii Filmu i Telewizji w Warszawie (reżyseria i montaż). Laureatka nagród kompozytorskich (m.in. „Gaude Mater”, Konkurs im. Tadeusza Bairda), stypendystka Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Jest twórczynią projektów, łączących muzykę współczesną, improwizację i obraz. Współtworzyła duet improwizatorski Saluluekip, organizowała festiwale sztuk intuicyjnych. Obecnie koncentruje się na audio arcie i wizualizacjach, traktując dźwięk i obraz jako równorzędne narracje.

Małgorzata Szyszka – reżyserka i scenarzystka. Jest absolwentką Akademii Teatralnej im. A. Zelwerowicza w Warszawie, dyplomowana reżyserka (ZASP). Stypendystka Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej oraz m. st. Warszawy. Twórczyni autorskich spektakli teatralnych i projektów interdyscyplinarnych; laureatka nagrody 32. Ogólnopolskiego Festiwalu Teatrów Jednego Aktora. Autorka licznych dramatów dla dzieci, reżyserka filmów dokumentalnych i reportaży. Jej praca koncentruje się na łączeniu teatru, filmu, obrazu i edukacji artystycznej, z wyraźnym naciskiem na sens i odpowiedzialność przekazu. W 2023 roku zrealizowała film „Magia Podlasia – Szeptuchy” (obraz był prezentowany na Festiwalu Filmów Białoruskich „Bulba Movie” w 2024 r., został wyróżniony Nagrodą Publiczności na 17. Festiwalu Form Dokumentalnych „Nurt”, w Kielcach (2025 r.). Jej zaangażowanie przy koncercie „Sekrety Życia” to drugi projekt Małgorzaty Szyszki, dotyczący twórczości Juliusza Erazma Bolka. W 1992 roku zrealizowała spektakl „Skróty szaleństwa”, na podstawie wierszy poety.

Rafał Smoliński – realizator dźwięku i producent muzyczny. Specjalizuje się w nagraniach projektów muzycznych i interdyscyplinarnych, ze szczególnym uwzględnieniem pracy z głosem i słowem. Odpowiada za nagrania i mastering, dbając o klarowność, naturalność brzmienia i integralność artystyczną realizacji.

Juliusz Erazm Bolek – jeden z najwybitniejszych współczesnych i wysoko cenionych polskich pisarzy oraz innowator. Jego twórczość, m. in. książki „Abracadabra” „Corrida” czy „Sekrety Życia” zostały wyróżniona wieloma nagrodami. Inne wyjątkowe publikacje to „Skróty szaleństwa” (na podstawie tej poezji powstał muzyczny audiobook) i „Ogród” (książka opublikowana w Londynie, która trafiła na rankingi książek wartych uwagi) Poza klasycznymi formami literackimi pisał wiersze dialogowe, opowiadanie w drugiej osobie liczby pojedynczej, stworzył własny gatunek literacki EFP („emaliowany felieton poetycki). Publikował wiersze na naklejkach (vlepki), poduszkach, kaflach, obrusach, malował na jezdniach, w formie plakatów, prezentował poezje na przystankach komunikacyjnych. Jest też najbardziej znanym twórcą poezji konkretnej. Otrzymał m. in. nagrodę Gloria Artis. Zrealizowano o nim 2 filmy dokumentalne.

PanDymińska – przestrzeń artystyczna

PanDymińska – kiedyś w budynku przy ul. Dymińskiej 10 w Warszawie, znajdował się sklep spożywczy i sprzedawano alkohol. Obecnie miejsce to nazywa się PanDymińska. Jest to przestrzeń artystyczna, która powstała podczas pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 w 2019 roku, dla wydarzeń transmitowanych elektronicznie. Aktualnie funkcjonuje jako scena, galeria, mini studio, laboratorium i miejsce spotkań. Obywa się tutaj koncerty, perfomanse i spotkania z artystami. Kolektyw PanDymińska tworzą: Antoni Beksiak, Anna Jędrzejewska i Julia Umeda-Zasacka, osoby, które prowadzą działalność kulturalno-społeczną w PanDymińskiej.

Artykuł Juliusz Erazm Bolek – koncert „Sekrety Życia” – prapremiera pochodzi z serwisu RAPORT CSR.

– Klienci chętnie angażują się w programy lojalnościowe, dlatego chcieliśmy zaproponować im coś naprawdę unikalnego. W Żabce zależy nam, by codzienne wybory klientów były zauważane i nagradzane, dlatego przygotowaliśmy autorską kolekcję GIGA maskotek, breloczków oraz wyjątkowych naklejek przedstawiających postaci z Żabka Menu, które klienci poznają w naszych działaniach digitalowych – także na platformie Roblox. Dodatkowo oferujemy im szansę zdobycia wyjątkowych nagród. Dzięki takim inicjatywom budujemy pozytywną społeczność wokół marki – opartą na radości, zabawie i realnym zaangażowaniu – mówi Jerzy Roguski, Chief Commercial Officer w Żabka Polska.

1,65 mln nagród do zdobycia

Każda osoba, która od 19 listopada br. zrobi zakupy w Żabce za minimum 30 zł[2], może otrzymać zdrapkę. Zdrapki kryją różnorodne nagrody rzeczowe oraz produktowe, klienci mogą wygrać m.in.: GIGA maskotki (wysokość 120 cm, dostępne cztery różne postaci) i breloki, których imiona i wygląd nawiązują do cieszących się zainteresowaniem klientów produktów z oferty Żabka Menu. Są to: trójkątna kanapka Czaruś, hot dog Dożek, Frytka, burger Bułas lub pizza Slajsik. Breloki znajdują się w specjalnych opakowaniach-niespodziankach, a klienci dodatkowo będą mogli je zakupić w sklepach w cenie 14,99 zł/szt.

W puli nagród znalazły się też produkty marek własnych sieci m.in. przekąski Haps! (różnorodne orzechy i suszone owoce) oraz smoothie Foodini i lemoniady Wycisk, ciepłe przekąski – hot dogi i frytki, a także inne produkty znanych marek: rogale 7Days, serki i skyry Danio, napój Tymbark oraz bony na zakupy w sklepach sieci o wartości 5 zł. Nawet jeśli osoba biorąca udział w loterii nie znajdzie nagrody pod zdrapką, to po okazaniu losu sprzedawcy otrzyma naklejkę z Foodzikiem.

Klienci, którzy wylosują breloczki, bony, ciepłe przekąski, produkty spożywcze, mogą zgłosić wygraną w sklepie do 23 grudnia br. Wygranie GIGA maskotki należy zarejestrować na specjalnie w tym celu uruchomionej stronie internetowej, a skiny do gry Roblox – bezpośrednio na platformie.

Gra „Łap Foodziki” już na Robloxie

Loterię zainicjowało uruchomienie gry „Łap Foodziki” na znanej platformie Roblox, gdzie bohaterami są animowane maskotki Czaruś, Dożek, Frytka, Slajsik i  Bułas. Zasady gry są proste – trzeba złapać Foodzika i jak najdłużej go utrzymać. Różnorodną oprawę graficzną gwarantują m.in. skiny dla graczy w motywie Foodzików, czyli nakładki zmieniające wygląd postaci. Skiny można także wygrać w loterii – pula obejmuje aż 200 tys. skinów w grze Roblox oraz 8 tys. skinów Roblox Free UGC.

„Łap Foodziki” to kolejna gra Żabki, która zasiliła platformę Roblox. Kilka lat temu firma umieściła na niej grę z elementami edukacyjnymi „Żabka Run: Porcja DobreGO!”, promującą wśród młodych ludzi dobre nawyki żywieniowe.

Spot reklamowy, szczegóły i regulamin loterii: https://www.foodziki.zabka.pl/

[1] Loterią objęte są wszystkie towary dostępne w sprzedaży w sklepach Żabka, z wyjątkiem: napojów alkoholowych (z wyłączeniem piwa), wyrobów tytoniowych i nikotynowych, papierosów elektronicznych, pojemników zapasowych, wyrobów ziołowych do palenia, woreczków nikotynowych lub rekwizytów tytoniowych oraz produktów imitujących powyższe wyroby, a także preparatów i przedmiotów do służących do początkowego żywienia niemowląt. W przypadku dowodów zakupu, na których widnieją produkty wyłączone z loterii, podstawą do wzięcia udziału w loterii będzie kwota dowodu zakupu pomniejszona o wartość produktów wyłączonych. Loteria nie obejmuje zakupów dokonanych w kasach samoobsługowych i w sklepach Żabka Nano.

[1] Jak wyżej, w przypisie nr 1.

Artykuł „Łap GIGA Foodziki w Żabce”! Ponad 1,5 mln nagród do wygrania w jedynej takiej loterii w Polsce pochodzi z serwisu RAPORT CSR.

Polski sektor budowlany od lat zmaga się z brakiem stabilności i przewidywalnych zasad gry. Niewystarczające planowanie inwestycji publicznych, długie procedury administracyjne oraz nieuczciwa konkurencja osłabiają jego rozwój. Nierozwiązanym wciąż problemem pozostaje też chaos na rynku zamówień publicznych.

Nadzieję na zmianę przynoszą dwie ustawy podpisane niedawno przez prezydenta RP – nowelizacja prawa zamówień publicznych oraz ustawa o certyfikacji wykonawców. Nowe przepisy, zgodne z orzeczeniem Trybunału Sprawiedliwości UE, otwierają przetargi w Polsce głównie dla firm z UE oraz krajów z Unią współpracujących (USA, Kanada, Norwegia czy Islandia). Mają również uprościć i przyspieszyć procedury przetargowe, co ma zwiększyć przejrzystość i jakość inwestycji.

Certyfikacja, która ma uporządkować rynek

Nowa ustawa o certyfikacji wykonawców zamówień publicznych wprowadza dobrowolny system potwierdzania kompetencji firm budowlanych. Ma uprościć i ujednolicić procedury, zastępując wielokrotne składanie dokumentów jednorazową weryfikacją przez niezależne instytucje. Uzyskany certyfikat będzie dowodem rzetelności wykonawcy i potwierdzeniem, że nie ma on przesłanek do wykluczenia z przyszłych postępowań. Oba nowe akty prawne mają również zwiększyć bezpieczeństwo państwa. Dostęp do strategicznych planów infrastrukturalnych, takich jak sieci energetyczne, kolejowe czy światłowodowe, uzyskają wyłącznie sprawdzeni i już certyfikowani wykonawcy.

Nieuczciwi gracze i potrzeba weryfikacji

Według Cezarego Kaźmierczaka – prezesa Związku Przedsiębiorców i Pracodawców – nowe regulacje mają szansę uporządkować rynek przetargów publicznych. Dotąd startowały w nich firmy bez zaplecza finansowego i technicznego, często niezdolne do realizacji zleceń, o które się ubiegały.

– Jest wręcz plaga tego typu firm. Wobec tego różne stowarzyszenia branżowe we własnym interesie powołały instytucje certyfikujące. Do tej pory nie było jednak żadnych przepisów prawnych o obowiązku korzystania z takich instytucji, ale jeśli chcąca uczestniczyć w przetargu np. firma księgowa, nie posiada certyfikatu CPA (potwierdzającego prestiżowe, amerykańskie kwalifikacje dla specjalistów z rachunkowości, które poświadczają ich wiedzę w zakresie amerykańskich standardów finansowych i pozwalają na specjalistyczną pracę w USA), to nikt nie będzie się z nią liczył – tłumaczył na łamach „Gazety Polskiej”.

Odpowiedź na wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE

Wojciech Trojanowski, członek zarządu STRABAG i Rady Pracodawców RP, przypomina, że nowelizacja prawa zamówień publicznych jest bezpośrednią odpowiedzią na wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE dotyczący zasad dostępu do wspólnego rynku.

– Otóż firmy spoza UE, z krajów, które nie mają podpisanych takich umów, nie mają prawa do równego dostępu do rynku unijnego. W odpowiedzi na to w polskim prawie zaszły także inne zmiany, z których wynika, że wykonawcy budowlani, którzy staraliby się o tego typu zamówienia, nie mogą powoływać się na dostęp do naszego rynku – powiedział Trojanowski redaktorom „Gazety Polskiej”.

Nowe regulacje nakładają też na inwestorów obowiązek uzasadnienia, na jakiej podstawie chcieliby dopuścić do postępowania podmioty spoza Unii. Ostateczna decyzja nie należy więc do państwa, ale do organizatora przetargu. Zwłaszcza, gdy dotyczy on infrastruktury o znaczeniu strategicznym.

Bezpieczeństwo państwa i wiarygodność wykonawców

Nowe regulacje wzmacniają bezpieczeństwo Polski, ograniczając udział firm spoza UE w przetargach publicznych. W pierwszej kolejności dopuszczane będą podmioty z Unii Europejskiej oraz krajów, które zawarły z nią odpowiednie umowy handlowe. Jeśli inwestor dopuści wykonawcę spoza tego kręgu, będzie musiał wykazać, że nie stwarza on ryzyka dla infrastruktury strategicznej. Wojciech Trojanowski podkreśla, że to krok w dobrą stronę. W przeszłości na polskim rynku zdarzało się, że firmy spoza UE przedstawiały dokumenty i zabezpieczenia niezgodne z europejskimi standardami, co rodziło wątpliwości co do ich wiarygodności.

Dobrowolna certyfikacja i droga do przejrzystości

Członek zarządu STRABAG zwraca uwagę, że firmy z siedzibą w UE działają w oparciu o wspólny porządek prawny, co gwarantuje spójność ich dokumentów i większą wiarygodność w procesach przetargowych. Jednocześnie podkreśla, że nowy system certyfikacji wykonawców ma dobrowolny charakter, co może wpłynąć na jego skuteczność. Dopóki udział w certyfikacji pozostaje wyborem, postępowania przetargowe mogą toczyć się dwutorowo – z udziałem firm certyfikowanych i tych bez potwierdzenia. Mimo to Trojanowski ocenia, że przyjęte rozwiązania idą w dobrą stronę i mogą w dłuższej perspektywie uporządkować polski rynek budowlany.

Źródło: Gazeta Polska/Maciej Pawlak

Artykuł Nowe fundamenty zaufania. Polska porządkuje rynek zamówień publicznych pochodzi z serwisu RAPORT CSR.

Rok po jubileuszu 60-lecia, marka Nutella w Polsce nie tylko celebruje swoją historię, lecz także wprowadza nowości, odpowiadając na rosnące zapotrzebowanie na produkty roślinne. Coraz więcej konsumentów ogranicza lub rezygnuje z produktów pochodzenia zwierzęcego – z powodów zdrowotnych, etycznych lub wynikających ze stylu życia.

– Od 60 lat miliony osób na całym świecie rozpoczynają dzień od kremu Nutella. Oferując krem Nutella Plant Based – najnowszy produkt w rozwijającym się portfolio marki – z ogromną radością powitamy wszystkich tych konsumentów, którzy będą chcieli dołączyć do grona naszych fanów. Opracowaliśmy tę nowość, aby dać konsumentom możliwość wyboru: produkt, który dostarcza ten sam wyjątkowy smak kremu Nutella, lecz w roślinnej odsłonie. To ten sam doskonały smak, kremowa konsystencja i najwyższa jakość, za które Nutella jest kochana – mówi Thomas Chatenier, odpowiedzialny w Ferrero Group za markę Nutella.

Artykuł Roślinna wersja kremu Nutella już wkrótce na rynku! pochodzi z serwisu RAPORT CSR.

Wniosków z debaty pt. „Inwestycje infrastrukturalne: zmiana i kontynuacja” może być dużo więcej i wszystkie są ważne, jednak kwestie nadmiaru biurokracji i ochrony rynku przed nieuczciwą konkurencją przykuwają szczególną uwagę. Bo skoro strategicznie ważna branża budowlana jest w niewesołej sytuacji – o czym pisał na Salon34.pl chociażby Tomasz Wypych – to mamy duży problem. I nie dotyczy on tylko rynku mieszkaniowego, o którym tak chętnie opowiadają ostatnio politycy. Budownictwo to również lotniska, porty morskie, linie kolejowe i drogi. To również infrastruktura stricte obronna. Jakże ważne dla dyslokacji wojsk i ludności. To również kwestia ochrony polskiego rynku pracy i polskiego biznesu przed nieuczciwą konkurencją pozaeuropejskich firm.

Pieniądze, czyli mamy nadal pod górkę

Można stwierdzić, że od czasów w których Napoleon wprowadził u nas ruch prawostronny wiele się zmieniło na plus, jednak polska branża budowlano-montażowa nadal ma przed sobą wyboistą drogę. Warto jednak zacząć od tego, co jest istotą biznesu, czyli od pieniędzy. Podczas dyskusji przewijał się wątek „górki” czyli szczytu zamówień przetargowych. Jak się okazuje, „górka” jest na razie dość mityczna. „Musimy brać pod uwagę pojawienie się większej liczby pieniędzy, bo na razie ich nie ma za dużo. Jestem wzrokowcem i też słyszę o tej górce, ale jej nie widzę” – mówił Wojciech Trojanowski, członek zarządu STRABAG Polska. I wyjaśnił, że mamy drugi kwartał 2025 r. a w 2024 roku produkcja budowlano-montażowa spadła w Polsce o 7.7 procenta.

„Jeśli cały rynek budowlany da się szacować na około 350 mld złotych, to mówimy w tej chwili o zamówieniach wartych około czterdziestu paru miliardów. Nie jest to górka, której branża nie podoła. I jestem trochę zmęczony pytaniami, kiedy branża podoła górce, której przecież nie widać” – sarkastycznie zauważył Trojanowski. Jak podkreślił, dla branży są ważne zarówno pieniądze, jak też ciągłość procesu inwestycyjnego i możliwości jego planowania, co w przypadku polskiego rynku jest trudne, skoro brakuje długoterminowych planów inwestycyjnych ze strony zamawiających instytucji i firm. Te z kolei mają związane ręce z powodu różnorodnych biurokratycznych przepisów.

„Osobiście jak i cała branża przyjąłem z zadowoleniem zwiększenie limitów rewaloryzacyjnych w związku z wybuchem wojny na Ukrainie. Z 3 proc. doszliśmy do 10 procent. Ale jeśli wyobrazimy sobie, że mamy 10 proc. a przetargi trwają 4-5 lat to czy te 10 proc. jest wystarczające?” – pytał. I stwierdził, że rewaloryzacja powinna wynosić 20 procent.

Certyfikacja a konkurencyjność Europy

Poruszył też temat certyfikacji, „z umiarkowanym, ale jednak zadowoleniem patrzymy na projekt rządowej ustawy w tej kwestii” – mówił prezes Trojanowski. Chodzi tu bowiem o obiektywną ocenę firm i ułatwienia procedur przetargowych. „Z bardzo dużym zadowoleniem przyjęliśmy wykluczenie wykonawców z Azji w przetargu dotyczącym linii Ełk – Białystok. Ten trend trzeba kontynuować, bo wydatkujemy pieniądze 500 milionów europejskich podatników. Wydajemy je aby w Europie lepiej się żyło i aby europejska gospodarka była bardziej konkurencyjna. To wydajmy je przez europejskie firmy” – mówił Wojciech Trojanowski.

Biurokracja opóźnia inwestycje o lata

Artur Popko, prezes zarządu, dyrektor generalny Budimex SA nawiązał do danych przytoczonych przez Wojciecha Trojanowskiego i przytoczył dane GUS z których wynika, że na koniec marca br. nastąpił spadek produkcji budowlano-montażowej o 1,1 procenta. „Czyli pomimo niskiej bazy, znowu mamy spadek produkcji” – ocenił. Po czym stwierdził, że branżę czekają bardzo duże zamówienia, jednak potrzebne jest równomierne rozłożenie ich w czasie, stabilne źródła finansowania, co jest istotne z powodu, że 2030 r. skończy się obecna perspektywa unijna, oraz odpowiedzialny wybór wykonawcy.

Po czym zwrócił uwagę na wąskie gardło, jakim jest administracja. „Mamy opóźnienie inwestycji od roku do dwóch lat, co wynika jedynie z procesu administracyjnego. Urzędników którzy pracują nad decyzjami środowiskowymi jest po prostu zbyt mało” – stwierdził prezes Popko przypominając, że niedługo będziemy mieli kolejne strategiczne inwestycje związane z obronnością.

Kraje bałtyckie lepiej chronią rynek

Prezes Budimexu przypomniał, że Polska jest największym placem budowy w Europie. „Jednak pieniądz ma narodowość i powinniśmy mieć kontrolę nad postępowaniami strategicznymi” – zauważył. Podał tu przykład Rail Baltica – budowanej linii kolejowej będącej elementem transeuropejskiego korytarza transportowego. „Tam do postępowania przetargowego miały możliwość przystąpić jedynie firmy z obszaru NATO” – mówił podkreślając, że bardzo rzetelnie badano też potencjał wykonawców. „Nie mam przekonania, że w Polsce tak mocno i skrupulatnie weryfikujemy potencjał wykonawców. Niestety, często bazujemy na oświadczeniach firm” – ocenił prezes Popko.

Same nowoczesne technologie nie wygrają z administracją

„Cała gospodarka potrzebuje deregulacji, biurokracja w ostatnich latach wzrosła, a nie spadła” ocenił Wojciech Trojanowski. Jak zauważył, firmy wykorzystują cały potencjał nowoczesnych technologii, łącznie choćby z dronami, ale „ludzi nam nie ubywa, a wręcz przybywa w administracji, w rozliczaniu projektów, w przygotowaniu produkcji, więc deregulacja jest potrzebna”. Przy czym jednym z jej elementów jest certyfikacja podmiotów, jak też uwzględnianie zgodności działalności firm ze zrównoważonym rozwojem oraz przyspieszenie wydawania pozwoleń. Jak stwierdził, z powodu biurokracji firma odnotowuje łącznie aż 2 tys. dni opóźnienia w realizacji ośmiu kontraktów. „To powoduje, że koszty społeczne są zdecydowanie za duże co rodzi też problem waloryzacji” – mówił prezes Trojanowski.

Uczestnicy debaty poruszyli też inne, strategicznie ważne kwestie, jak choćby morskich portów albo Centralnego Portu Komunikacyjnego Przy czym rozmowa była o tyle ciekawa, że wzięli w niej udział zarówno wykonawcy, jak zamawiający oraz reprezentantka Banku Gospodarstwa Krajowego. Przy czym wszyscy wypowiadali się bardzo rozsądnie. Co nie jest dziś aż takie powszechne.

Źródło: Salon24.pl

Artykuł Budowlana branża i jej wyboiste drogi. Debata podczas EEC pochodzi z serwisu RAPORT CSR.

Premia, dodatek do pensji w postaci karty lunchowej, czy nagroda za osiągnięcia – karty przedpłacone sprawdzają się w każdej z tych ról, oferując pracownikom swobodę wyboru, na co chcą przeznaczyć środki.

Żabka konsekwentnie rozwija usługi i wdraża rozwiązania odpowiadające na potrzeby klientów. Rozszerzenie metod płatności o karty Edenred to kolejny krok w kierunku zwiększenia dostępności oferty i wygody dla klientów. W sklepach akceptowane są wszystkie rodzaje kart Edenred – zarówno plastikowe, jak i wirtualne, w wersjach lunchowych, podarunkowych oraz premiowych. Dla sprzedawców i franczyzobiorców proces płatności nimi jest identyczny jak w przypadku standardowych kart płatniczych, co gwarantuje płynność i wygodę obsługi.

– Wprowadzenie płatności kartami Edenred w sklepach Żabka doskonale wpisuje się w dynamicznie rozwijany przez nas segment lunchowo-obiadowy, który cieszy się ogromną popularnością. Dzięki temu rozwiązaniu nasi klienci mogą jeszcze łatwiej korzystać z szerokiej gamy produktów dostępnych w Żabce, w tym świeżych, gotowych dań oferowanych przez nasze marki własne, takie jak Szamamm czy Dobra Karma – mówi Przemysław Tomaszewski, dyrektor sprzedaży i rozwoju usług w Żabka Polska.

Wśród produktów marki własnej Żabki,  klienci znajdą dobrze znane dania, takie jak pierogi, naleśniki czy kotlety, a także kulinarne przysmaki z całego świata oraz warianty, które powstały jako odpowiedź na najnowsze kulinarne trendy lub specjalne okazje w ciągu roku. Ich popularność potwierdzają wyniki sprzedaży – co miesiąc klienci sieci kupują około 4 milionów dań obiadowych. Oferta Prosto z Pieca wzbogaca asortyment o szybkie, smaczne i o sprawdzonej jakości przekąski na ciepło.

Źródło: Grupa Żabka

Artykuł Żabka nawiązuje współpracę z Edenred – nowy sposób płatności w sklepach sieci pochodzi z serwisu RAPORT CSR.

„Zwycięstwo przychodzi dla tych, którzy potrafią się przystosować” – pouczał chiński strateg Sun Tzu. „Trzeba się uczyć, żeby znać, trzeba iść, żeby dojść” – mówi z kolei wietnamskie przysłowie. Połączenie tych zdań daje dobrą wskazówkę dla firm, które chcą rozwijać skrzydła w krajach Dalekiego Wschodu. Co dobrze też wybrzmiało w czasie debaty „Rynki azjatyckie” która odbyła się podczas XVII Europejskiego Kongresu Gospodarczego (EEC).

XXI wiek będzie należał do Azji

„Azja to 40 proc. PKB i 2/3 całej populacji świata. XXI wiek będzie wiekiem Azji” – stwierdził Hà Hoàng Hải ambasador nadzwyczajny i pełnomocny Wietnamu w Polsce. Po czym przypomniał, że Wietnam jest jednym z największych partnerów Polski w Azji Południowo-Wschodniej a Polska jest największym partnerem Wietnamu w Europie Środkowo-Wschodniej. Dodał też, że w tym roku będziemy obchodzić 72 rocznicę polsko-wietnamskich stosunków politycznych i handlowych.

Z kolei Hoonmin Lim, Ambasador Republiki Korei w Polsce mówił o inwestycjach w Polsce, dokonanych przez Samsung Technology. W jego ocenie, sektor energetyczny, branża obronna, infrastruktura, są obszarami obopólnej współpracy.

Natomiast Billy Leung, zastępca dyrektora Hong Kong Economic and Trade Office zaznaczył, że Chiny nie są już tylko wielką fabryką świata, bo od dwóch dekad stają się hubem innowacji, technologicznego rozwoju, a także inwestycji w usługi. I zachwalał Hong Kong jako technologiczną lokomotywę oraz jako potencjalny rynek 86 mln konsumentów którym można oferować produkty i usługi. „Hong Kong też doskonałe miejsce do obecności w Chinach. To jest swoisty pomost między Europą a chińskim rynkiem” – mówił reprezentant autonomicznego regionu.

Chiny a najazd na Warszawę

Inny uczestnik debaty, Rafał Hryniewiecki, zastępca dyrektora Departamentu Współpracy Ekonomicznej Ministerstwa Spraw Zagranicznych, nawiązał do słów ambasadora Wietnamu potwierdzając, że Azja jest kontynentem przyszłości. Przedstawiciel polskiego resortu spraw zagranicznych mówił m.in., że współpraca z krajami Azji dotyczy kwestii bezpieczeństwa, jak też dostępu do surowców strategicznych i nowych technologii. Powołując się na słowa ministra Radosława Sikorskiego wyraził nadzieję, że Chiny wywrą pozytywny wpływ na Rosję w kwestii zakończenia wojny na Ukrainie.

Prowadząca panel Małgorzata Bonikowska, prezes Centrum Stosunków Międzynarodowych i adiunkt Akademii Finansów i Biznesu Vistula przypomniała, że Chiny w 1956 r. przekonały komunistyczną Rosję aby ta nie dokonała takiego najazdu na Warszawę jak na Budapeszt.

Made in Poland w Azji

Całą debatę, płynącą w atmosferze gotowości do współpracy biznesowej i nie tylko biznesowej mocno skonkretyzowała Bożena Wróblewska, prezes zarządu Centrum Promocji Krajowej Izby Gospodarczej. Jej opinie są o tyle godne uwagi, że Centrum Promocji KIG organizuje misje handlowe które ułatwiają start polskim firmom na poszczególnych azjatyckich rynkach, jak też prowadzi wiele kampanii, które promują polskie produkty w takich państwach jak Wietnam, Korea, Hongkong czy Tajlandia.

Bożena Wróblewska wskazała, że należy dostrzegać specyfikę poszczególnych rynków. Jak mówiła, bardzo dużą rolę odgrywa Wietnam, który odnotowuje wzrost PKB o ponad 7 procent. „Widzimy wyraźny wzrost inwestycji polskich w Azji Południowo-Wschodniej, m.in. w Wietnamie. Na przykład Adamed Pharma w sektorze farmaceutycznym – to jeden z przykładów polskiej obecności. Są tam obecne także inne sektory, nie tylko medyczny i farmaceutyczny, ale również sektor rolniczy czy żywnościowy. Aktualnie są prowadzone dyskusje również z przedsiębiorstwami z sektora infrastruktury, jest wiele różnych możliwości współpracy, ale też i bardzo duża konkurencja w tym regionie” – mówiła prezes Centrum Promocji KIG.

Rosną wymagania, rośnie konkurencja

I podkreśliła, że konkurencja narasta. „Porównując obecnie nasze relacje, na przykład z Wietnamską Izbą Handlowo-Przemysłową, jakieś 10 lat temu dość łatwo można było rozpocząć działalność w tym kraju. W tej chwili jednak obserwujemy duże zainteresowanie wejściem do Wietnamu ze strony różnych krajów oraz różnych przedsiębiorstw z całego świata” – mówiła. A dopytana przez Małgorzatę Bonikowską, czy jest już za późno aby mocniej wejść na wietnamski rynek stwierdziła, że rzeczywiście „jest już trochę późno, ale dalej zachęcam do inwestowania. Myślę, że warto rozpocząć współpracę ze stroną wietnamską”.

Przestrzegła też przed stereotypowym myśleniem o azjatyckich rynkach. „Konsument w Wietnamie również szybko się zmienia, niemalże z chwili na chwilę, z miesiąca na miesiąc. Sami  Wietnamczycy podróżują coraz więcej, a także poszukują produktów wysokiej jakości. Nie jest to już ten sam konsument, którego znaliśmy 5 lat temu. Jeszcze inaczej wygląda ten obraz w Korei czy w Japonii” – mówiła. Zaznaczyła że wszystkie rynki – Wietnam, Korea Południowa, Japonia, Singapur, Tajlandia – są najważniejszymi partnerami handlowymi dla Polski. Oczywiście nie wyłączając Chin. „Duże grupy biznesowe z Chin są zainteresowane obecnością w Polsce, rozmowami na temat możliwej współpracy” – oceniła.

Masz iPhona? Możliwe, że pochodzi z Wietnamu

Atutem Polski jest coraz wyższa rozpoznawalność. „Gdy rozmawiamy z przedsiębiorcami, biznesmenami z Wietnamu, Korei oraz pozostałych państw, przekonujemy się, że Polska jest coraz lepiej znana, znacząco bardziej znana w tej chwili, niż 10 lat temu” – mówiła.

Jak to się przekłada na rzeczywistość? Prezes Wróblewska przypomniała, że po pandemii część firm przeniosła swoją produkcję do Wietnamu. „Prawdopodobnie wszyscy korzystamy z telefonów, czy innych narzędzi do komunikacji, produkowanych w Wietnamie” – stwierdziła ekspertka. Co oznacza, że Polska jest obecna w Wietnamie, ale też Wietnam jest obecny w Polsce. Może bardziej, niż się wielu wydaje.

Źródło: Salon24.pl

Artykuł Azja w Polsce, Polska w Azji pochodzi z serwisu RAPORT CSR.